Integracja sensoryczna

  • to podświadomy proces zachodzący w mózgu (zachodzi bez udziału naszej świadomości, tak jak oddychanie)
  • porządkuje informacje pobrane przez zmysły (smak, wzrok, słuch, dotyk, powonienie, ruch, grawitacja, pozycja)
  • nadaje znaczenie temu, co jest doświadczane, przez selekcje informacji i wybór tego, na czym mamy się skupić (np.: słuchanie nauczyciela i ignorowanie hałasu na zewnątrz)
  • pozwala nam celowo działać i celowo reagować na sytuacje, których doświadczamy (tzw. odpowiedź adaptacyjna)
  • tworzy fundamenty edukacji i zachowań społecznych)

Integracja sensoryczna rozpoczyna się już w okresie płodowym. Nierozwinięcie określonych umiejętności w kolejnych stadiach rozwoju powoduje powstawanie trudności w codziennym funkcjonowaniu i zachowaniu dziecka, co przekłada się na relacje społeczne, kontakty z rówieśnikami i naukę szkolną.

Warto podkreślić, że z problemów w zakresie integracji sensorycznej dzieci nie wyrosną!!! Te problemy będą „rosły” razem z nimi. Dlatego tak ważna jest wczesna interwencja, która wspiera system nerwowy tak, aby mógł on prawidłowo odbierać, interpretować i organizować napływające informacje zmysłowe.

TERAPIA - to indywidualne zajęcia terapeutyczne poprzedzone diagnozą rozwoju procesów integracji sensorycznej. Czas trwania sesji terapeutycznej w zależności od możliwości i potrzeb dziecka to: 45 - 60 minut.

U kogo mogą występować zaburzenia INTEGRACJI SENSORYCZNEJ?

U dzieci:

  • z zagrożonych ciąż
  • urodzonych przez cesarskie cięcie
  • urodzonych przez wspomaganie (próżnociąg, kleszcze- vacuum)
  • urodzonych w zamartwicy (ilość punktów w skali APGAR poniżej 6)
  • z niedotlenieniem okołoporodowym
  • których matki chorują na choroby przewlekłe (nadciśnienie tętnicze, cukrzyca, choroby zakaźne, itp.)
  • zaniedbanych środowiskowo
  • z uszkodzeniami okołoporodowymi (np. mózgowe porażenie dziecięce- MPD)
  • z chorobami genetycznymi np. Zespół Dawna
  • z chorobami neurologicznymi (Autyzm, Zespół Aspergera)
  • z opóźnionym lub zaburzonym rozwojem mowy
  • z zaburzonym rozwojem psychofizycznym
  • ze specyficznymi (dyslektycznymi) trudnościami w nauce
  • z trudnościami w koncentracji uwagi

Niektóre zachowania DZIECKA, które powinny zaniepokoić rodziców?

  • Dziecko jest nadmiernie pobudzone lub wyciszone
  • Ma silną, negatywna reakcja na: mycie włosów, obcinanie paznokci, czesanie włosów
  • Częste potyka się, jest niezgrabne ruchowo
  • Ma trudności w pisaniu, rysowaniu, wycinaniu
  • Unika chodzenia boso lub chodzi na palcach
  • Jest nadwrażliwe na światło, jaskrawe kolory
  • Nieadekwatnie reaguje na ból
  • Jest nadwrażliwe na dźwięki np.: odkurzacz, sygnałów dźwiękowych, miksera, itp.
  • Zbyt lekko lub zbyt mocno ściska przedmioty
  • Ma chorobę lokomocyjną
  • Unika bujania na huśtawkach bądź może się bujać w nieskończoność
  • Unika kręcenia się na karuzeli bądź może kręcić się w nieskończoność
  • Nie lubi przytulania
  • Ma słaba równowagę
  • Ma trudności z nauką jazdy na rowerze, hulajnodze
  • Ma trudności ze zrozumieniem poleceń
  • Preferuje tylko niektóre faktury ubrań
  • Drażnią go metki
  • Preferuje tylko wybrane typy jedzenia (wybiórczość pokarmowa) lub przejada się aż do nudności

Do kogo kierowana jest metoda INTEGRACJI SENSORYCZNEJ?

Oczywiście – do dzieci z trudnościami w przetwarzania bodźców sensorycznych!

Metoda integracji sensorycznej to jedna z ważniejszych metod wykorzystywanych w pracy z dziećmi z problemami w rozwoju. W pierwszej kolejności kierowana jest do dzieci z trudnościami w uczeniu się, w tym:

  • z zaburzeniami sensorycznymi,
  • z opóźnionym lub zaburzonym rozwojem mowy,
  • z zaburzonym rozwojem psychofizycznym,
  • ze specyficznymi (dyslektycznymi) trudnościami w nauce,
  • z trudnościami z koncentracją uwagi
  • ale może być także prowadzona z powodzeniem jako forma wspomagająca w przypadku niepełnosprawności intelektualnej,
  • niepełnosprawności ruchowej,
  • autyzmu,
  • porażeń mózgowych i innych zaburzeń neurorozwojowych.

Jak wyglądają zajęcia prowadzone METODĄ INTEGRACJI SENSORYCZNEJ (SI)?

  • Terapia integracji sensorycznej określana jest mianem „naukowej zabawy”.
  • Podczas sesji dziecko huśta się w hamaku, toczy w beczce, jeździ na deskorolce czy balansuje na kołysce. Przez zabawę przyjemną i interesującą dla dziecka dokonuje się integracja bodźców zmysłowych oraz doświadczeń płynących do ośrodkowego układu nerwowego, co pozwala na lepszą organizację działań. Terapia SI nie jest uczeniem konkretnych umiejętności (np. jazda na rowerze, pisanie, czytanie), ale usprawnianiem pracy systemów sensorycznych i procesów układu nerwowego, które są bazą do rozwoju tych umiejętności.
  • W toku pracy tą metodą terapeuta stymuluje zmysły dziecka oraz usprawnia takie zakresy, jak np.: motoryka mała, motoryka duża, koordynacja wzrokowo-ruchowa. Zadaniem terapeuty jest, przy zastosowaniu odpowiednich technik, eliminowanie, wyhamowywanie lub ograniczenie niepożądanych bodźców obecnych przy nadwrażliwościach sensorycznych lub dostarczanie silnych bodźców, co jest konieczne przy podwrażliwościach systemów sensorycznych.
  • Integracja sensoryczna nie jest substytutem rzeczywistej edukacji, może natomiast poprawić uczenie się i sprawić, że będzie ono łatwiejsze.
  • Terapia odbywa się w sali specjalnie do tego przystosowanej i wyposażonej w odpowiednie przyrządy. Wyposażenie musi przede wszystkim obejmować wiele urządzeń do stymulacji systemu przedsionkowego, proprioceptywnego i dotykowego, ale również wzrokowego, słuchowego i węchowego. Atmosfera podczas terapii powinna być miła i przyjazna dziecku oraz sprzyjać jego rozwijaniu i nabywaniu nowych umiejętności.